CÁCH CHỮA RỐI LOẠN KINH NGUYỆT TỪNG NGUYÊN NHÂN
Rối loạn kinh nguyệt là tình trạng rất nhiều chị em gặp phải nhưng lại thường chủ quan, cho rằng “rồi sẽ tự hết”. Trên thực tế, nếu không điều chỉnh và áp dụng cách chữa rối loạn kinh nguyệt đúng nguyên nhân, tình trạng này có thể kéo dài, tái phát nhiều lần và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe sinh sản, nội tiết và khả năng mang thai.
Vậy cách chữa rối loạn kinh nguyệt nào hiệu quả? Khi nào có thể điều chỉnh tại nhà, khi nào cần can thiệp y tế? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ từ A–Z.
Mục lục:
Rối loạn kinh nguyệt là gì?
Rối loạn kinh nguyệt là tình trạng chu kỳ kinh không đều, thay đổi bất thường về thời gian, lượng máu kinh hoặc triệu chứng đi kèm.
Chu kỳ kinh nguyệt bình thường:
- Chu kỳ: 28 – 32 ngày
- Thời gian hành kinh: 3 – 7 ngày
- Lượng máu: 50 – 80ml
Khi có bất kỳ sự thay đổi nào so với tiêu chuẩn trên, chị em có thể đang gặp rối loạn kinh nguyệt và cần tìm cách chữa rối loạn kinh nguyệt phù hợp.
Nguyên nhân rối loạn kinh nguyệt
Có nhiều nguyên nhân khiến chị em phụ nữ bị rối loạn kinh nguyệt, từ tâm lý, sinh lý đến bệnh lý. Việc xác định đúng nguyên nhân gây rối loạn kinh nguyệt góp phần nâng cao hiệu quả điều trị.
Những nguyên nhân phổ biến gây rối loạn kinh nguyệt ở nữ giới bao gồm:
Rối loạn kinh nguyệt do yếu tố tâm lý
Tâm lý căng thẳng kéo dài. Những ức chế, stress trong công việc, gia đình các mối quan hệ…Khiến cho chị em rơi vào tình trạng bất ổn định về tâm lý. Từ đó khiến cho hệ thần kinh trung ương điều phối hoạt động của tuyến nội tiết.
Nội tiết bị rối loạn do tâm lý gây ra, từ đó có thể khiến chị em bị rối loạn kinh nguyệt. Đây cũng chính là lý do mà nhiều chị em chia sẻ kỳ kinh của họ bỗng nhiên chậm hơn khi họ gặp phải các áp lực.
Do các thói quen sinh hoạt
Chị em phụ nữ thường có một số thói quen sinh hoạt thiếu khoa học như:
- Thức khuya;
- Nhịn ăn, ăn kiêng;
- Béo phì, tăng cân quá mức;
- Ăn uống không điều độ;
- Vệ sinh không sạch sẽ bộ phận sinh dục;
- Quan hệ tình dục sớm, quan hệ không an toàn.
Các thói quen sinh hoạt này đều gây ra những tác động tiêu cực đến bộ phận sinh dục. Cụ thể là tử cung – buồng trứng, tuyến nội tiết. Mà các bộ phận này lại tác động chi phối hoạt động của kỳ kinh nguyệt.
Chính vì vậy, đây cũng là một trong những lý do khiến chị em bị rối loạn kinh nguyệt. Đây tưởng chừng là những thói quen bình thường, nhưng nó có thể khiến chị em mắc bệnh mà không hay biết.
Rối loạn kinh nguyệt do bệnh lý
Rối loạn kinh nguyệt không hẳn là một bệnh, mà nó là triệu chứng của một bệnh phụ khoa nào đó. Có nghĩa là, khi chu kỳ hành kinh bị rối loạn, nguyên nhân có thể do chị em đang bị bệnh phụ khoa.
Để biết bệnh phụ khoa nào thì chị em cần đi khám mới có thể biết được. Vì chỉ dựa vào triệu chứng lâm sàng là rối loạn kinh nguyệt thì chưa đủ để kết luận điều gì.
Viêm nhiễm đường sinh dục
Các viêm nhiễm này bao gồm:
- Viêm âm hộ – viêm âm đạo;
- Viêm cổ tử cung;
- Viêm phần phụ;
- Viêm buồng trứng;
- Viêm vòi trứng;
- Viêm lộ tuyến cổ tử cung.
Các nhiễm khuẩn này có thể khiến chị em bị rối loạn kinh nguyệt. Bởi sự tấn công của các tác nhân gây viêm như nấm, trùng roi, vi khuẩn….gây rối loạn nội tiết tố. Ảnh hưởng đến chức năng hoạt động của các bộ phận trong hệ sinh dục.
Lạc nội mạc tử cung
Đây là một bệnh lý điển hình – nguyên nhân gây rối loạn kinh nguyệt. Lạc nội mạc tử cung không chỉ khiến cho kỳ kinh nguyệt của chị em bị rối loạn. Mà nó còn gây ra nhiều ảnh hưởng khác.
Lạc nội mạc tử cung được biết đến là một trong những căn bệnh gây vô sinh ở nữ giới. Chị em cần đặc biệt thận trọng.
U xơ tử cung
U xơ tử cung là một dạng khối u trong tử cung. Do sự xuất hiện của khối u trong tử cung khiến cho nội tiết tố trong cơ thể bị ảnh hưởng. Thêm vào đó là khối u chèn ep tử cung. Từ đó gây ra những biểu hiện rối loạn kinh nguyệt.
Buồng trứng đa nang
Là một hội chứng rối loạn chuyển hóa, biểu hiện bằng tình trạng buồng trứng có nhiều nang nhỏ. Khi bị buồng trứng đa nang, chị em có biểu hiện rối loạn kinh nguyệt, tăng cân đột ngột, rậm lông, mụn trứng cá.
Chữa rối loạn kinh nguyệt do hội chứng buồng trứng đa nang là cần thiết. Bởi bệnh lý này cũng khiến chị em mất đi khả năng làm mẹ.
Các nguyên nhân gây rối loạn kinh nguyệt gồm nhiều nguyên nhân. Việc xác định đúng nguyên nhân có thể giúp đưa ra cách chữa rối loạn kinh nguyệt hiệu quả.
Các dạng rối loạn kinh nguyệt thường gặp
Trước khi lựa chọn cách chữa rối loạn kinh nguyệt, cần xác định rõ dạng rối loạn đang gặp phải:
Kinh nguyệt không đều
- Chu kỳ quá ngắn hoặc quá dài
- Tháng có – tháng không
- Kinh đến sớm hoặc muộn thất thường
Rong kinh – rong huyết
- Kinh kéo dài trên 7 ngày
- Ra máu nhiều, khó cầm
- Có thể kèm mệt mỏi, chóng mặt
Vô kinh
- Không có kinh ≥ 3 tháng liên tiếp
- Gặp ở tuổi dậy thì, sau sinh hoặc do rối loạn nội tiết
Đau bụng kinh dữ dội
- Đau quặn bụng dưới
- Buồn nôn, mệt mỏi, toát mồ hôi
- Ảnh hưởng sinh hoạt, học tập, công việc
Mỗi dạng rối loạn cần cách chữa rối loạn kinh nguyệt khác nhau, không nên áp dụng tùy tiện.
Cách chữa rối loạn kinh nguyệt tại nhà
Đối với những trường hợp rối loạn kinh nguyệt mức độ nhẹ, mới xuất hiện, chưa kèm theo bệnh lý phụ khoa nghiêm trọng, chị em hoàn toàn có thể áp dụng cách chữa rối loạn kinh nguyệt tại nhà thông qua việc điều chỉnh sinh hoạt, ăn uống và vận động. Đây là hướng điều trị an toàn, tiết kiệm và mang lại hiệu quả bền vững nếu thực hiện đúng cách.
Điều chỉnh chế độ sinh hoạt – nền tảng quan trọng trong cách chữa rối loạn kinh nguyệt
Ít ai ngờ rằng, thói quen sinh hoạt hằng ngày lại ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của buồng trứng và chu kỳ kinh nguyệt. Trên thực tế, rất nhiều trường hợp rối loạn kinh nguyệt xuất phát từ việc thiếu ngủ, thức khuya, stress kéo dài.
Một số nguyên tắc sinh hoạt chị em cần đặc biệt lưu ý:
- Ngủ đủ 7–8 tiếng mỗi ngày
- Nên ngủ trước 23h, hạn chế sử dụng điện thoại trước khi ngủ.
- Hạn chế thức khuya
- Giữ tinh thần thoải mái, giảm căng thẳng bằng cách nghe nhạc thư giãn, thiền nhẹ, sắp xếp công việc hợp lý
Thực tế lâm sàng cho thấy, không ít trường hợp chỉ cần điều chỉnh sinh hoạt hợp lý, chu kỳ kinh đã dần ổn định trở lại sau 2–3 tháng, không cần dùng thuốc.
Ăn uống khoa học – cách chữa rối loạn kinh nguyệt tự nhiên, dễ áp dụng
Chế độ dinh dưỡng có vai trò quan trọng trong việc bổ sung năng lượng, cân bằng nội tiết tố và cải thiện chất lượng kinh nguyệt. Một chế độ ăn hợp lý chính là cách chữa rối loạn kinh nguyệt tại nhà được các bác sĩ khuyến khích.
Nhóm thực phẩm NÊN ăn
- Rau xanh, trái cây tươi: Cung cấp vitamin, khoáng chất và chất xơ, hỗ trợ điều hòa hormone, giảm tình trạng kinh nguyệt thất thường. Thực phẩm nữ giới nên bổ sung bao gồm rau cải, súp lơ, rau bina, trái cây giàu vitamin C như cam, bưởi, kiwi
- Thực phẩm giàu sắt: Bù lại lượng máu mất trong kỳ kinh, phòng ngừa thiếu máu do rong kinh. Nên ăn gan động vật, trứng, thịt bò, thịt đỏ
- Đậu nành, hạt lanh: Giàu phytoestrogen – estrogen thực vật, giúp cân bằng nội tiết tố nữ tự nhiên
Nhóm thực phẩm cần HẠN CHẾ
- Đồ lạnh, nước đá: Làm co mạch tử cung, gây đau bụng kinh, kinh nguyệt không đều
- Cà phê, rượu bia: Kích thích thần kinh, ảnh hưởng đến quá trình điều hòa hormone
- Thức ăn nhiều dầu mỡ: Gây rối loạn chuyển hóa, làm tăng nguy cơ mất cân bằng nội tiết
Việc duy trì chế độ ăn uống khoa học không chỉ là cách chữa rối loạn kinh nguyệt, mà còn giúp cải thiện làn da, vóc dáng và sức khỏe tổng thể.
Vận động nhẹ nhàng – hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt an toàn
Lười vận động hoặc ngồi quá nhiều là nguyên nhân âm thầm gây ứ trệ khí huyết, ảnh hưởng đến chu kỳ kinh. Vì vậy, duy trì vận động hợp lý là cách chữa rối loạn kinh nguyệt tại nhà rất đáng áp dụng.
Các hình thức vận động phù hợp:
- Yoga: Giúp thư giãn tinh thần, tăng lưu thông máu đến vùng chậu, hỗ trợ cân bằng hormone sinh dục
- Đi bộ: Nhẹ nhàng, dễ thực hiện, phù hợp với mọi lứa tuổi
- Bài tập giãn cơ: Giảm căng cứng vùng bụng – lưng, hạn chế đau bụng kinh
Chị em chỉ cần dành khoảng 20–30 phút mỗi ngày, cơ thể đã có những thay đổi tích cực. Nhiều nghiên cứu cho thấy, vận động đều đặn giúp chu kỳ kinh nguyệt ổn định hơn, giảm đau bụng kinh và cải thiện tâm trạng rõ.
Chữa rối loạn kinh nguyệt bằng mẹo dân gian(chỉ mang tính tham khảo)
Trong dân gian, một số nguyên liệu tự nhiên thường được sử dụng như cách chữa rối loạn kinh nguyệt hỗ trợ:
Gừng tươi – Hỗ trợ lưu thông khí huyết, giảm đau bụng kinh
Theo y học cổ truyền, gừng tươi có tính ấm, vị cay, tác động trực tiếp đến hệ tuần hoàn và vùng bụng dưới. Vì vậy, gừng thường được sử dụng như một cách chữa rối loạn kinh nguyệt tại nhà giúp giảm cảm giác lạnh bụng, đau bụng kinh và kinh nguyệt ra ít do ứ trệ khí huyết.
Cách dùng:
- Uống trà gừng ấm (gừng tươi thái lát, hãm với nước nóng)
- Dùng nước gừng ấm chườm bụng dưới khi đau bụng kinh
Đối tượng phù hợp:
- Hay đau bụng kinh
- Kinh nguyệt ra ít, màu sẫm
- Cảm giác lạnh bụng trong kỳ kinh
Ngải cứu – Bài thuốc điều kinh quen thuộc trong dân gian
Ngải cứu là một trong những thảo dược được sử dụng nhiều nhất trong các bài thuốc điều hòa kinh nguyệt. Theo Đông y, ngải cứu có tác dụng hoạt huyết, điều kinh, giảm đau, thường được dùng cho phụ nữ có kinh nguyệt không đều, đau bụng kinh.
Cách dùng:
- Canh ngải cứu nấu với trứng hoặc thịt nạc
- Ngải cứu phơi khô, hãm nước uống (liều lượng vừa phải)
Đối tượng phù hợp:
- Kinh nguyệt không đều
- Đau bụng kinh mức độ nhẹ – trung bình
Không nên dùng liên tục trong thời gian dài hoặc dùng khi đang mang thai.
Ích mẫu – Thảo dược điều hòa kinh nguyệt trong y học cổ truyền
Ích mẫu là vị thuốc quen thuộc trong y học cổ truyền, thường xuất hiện trong các bài thuốc dành cho phụ nữ sau sinh hoặc người bị kinh nguyệt không đều kéo dài.
Cách dùng: Thường được sử dụng dưới dạng thuốc Đông y bào chế sẵn hoặc kết hợp trong bài thuốc cổ truyền.
Đối tượng phù hợp:
- Kinh nguyệt không đều
- Chậm kinh, rong kinh nhẹ
- Rối loạn kinh nguyệt sau sinh
Cách chữa rối loạn kinh nguyệt bằng y khoa hiện đại
Không giống các biện pháp hỗ trợ tại nhà, cách chữa rối loạn kinh nguyệt bằng y khoa hiện đại tập trung vào việc chẩn đoán chính xác nguyên nhân, từ đó xây dựng phác đồ điều trị phù hợp với từng người bệnh. Đây là hướng điều trị cần thiết khi tình trạng rối loạn kinh nguyệt kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc kèm theo triệu chứng bất thường.
Theo khuyến cáo của các bác sĩ chuyên khoa, chị em không nên tự ý dùng thuốc mà cần thăm khám để tránh làm rối loạn nội tiết nặng hơn.
Điều trị bằng thuốc – phương pháp phổ biến trong cách chữa rối loạn kinh nguyệt
Sau khi thăm khám lâm sàng, siêu âm và làm các xét nghiệm cần thiết, bác sĩ có thể chỉ định điều trị bằng thuốc nhằm ổn định chu kỳ kinh nguyệt, cải thiện triệu chứng và điều hòa nội tiết tố.
- Thuốc điều hòa nội tiết: Giúp cân bằng estrogen và progesterone, hỗ trợ điều chỉnh chu kỳ kinh nguyệt đều hơn;
- Thuốc giảm đau, cầm máu: Giảm co thắt tử cung, hạn chế mất máu quá nhiều trong kỳ kinh;
- Thuốc kháng viêm (khi có viêm nhiễm phụ khoa): Loại bỏ tác nhân gây viêm, ngăn ngừa biến chứng ảnh hưởng đến tử cung và buồng trứng
Lưu ý quan trọng: Thuốc trong điều trị rối loạn kinh nguyệt phải dùng đúng liều – đúng thời gian – đúng chỉ định. Việc tự ý mua thuốc có thể khiến bệnh nặng hơn, gây rối loạn nội tiết kéo dài.
Can thiệp thủ thuật – áp dụng trong trường hợp nặng
Với những trường hợp rối loạn kinh nguyệt nghiêm trọng, điều trị nội khoa không mang lại hiệu quả, bác sĩ có thể chỉ định can thiệp thủ thuật y khoa.
Nguyên tắc can thiệp
- Chỉ thực hiện khi thật sự cần thiết
- Đặt yếu tố an toàn sinh sản lên hàng đầu
- Lựa chọn phương pháp ít xâm lấn, hồi phục nhanh
Cách chữa rối loạn kinh nguyệt bằng Đông y
Bên cạnh y học hiện đại, Đông y cũng là một hướng được nhiều chị em lựa chọn trong cách chữa rối loạn kinh nguyệt, đặc biệt với những trường hợp rối loạn kéo dài, tái phát nhiều lần nhưng chưa có tổn thương thực thể nghiêm trọng.
Theo quan điểm Đông y, rối loạn kinh nguyệt không chỉ đơn thuần là vấn đề ở tử cung, mà liên quan mật thiết đến khí huyết, tạng phủ (Can – Tỳ – Thận) và sự cân bằng âm dương trong cơ thể
Tùy thuộc vào từng thể (khí trệ huyết ứ, huyết hư, hàn), bác sĩ y học cổ truyền sẽ kê đơn thuốc phù hợp với tình trạng của bạn. Dưới đây là một số bài thuốc Đông y được áp dụng để chữa rối loạn kinh nguyệt.
Bài 1: Chữa rối loạn kinh nguyệt do nhiệt huyết
Nhiệt huyết trong Đông y thể hiện bằng các triệu chứng như:
- Kinh nguyệt ra nhiều, ồ ạt;
- Máu kinh vón cục lớn;
- Máu kinh có mùi tanh, màu sắc khác thường;
- Một số triệu chứng khác gồm: rối loạn tiêu hóa, táo bón, tâm trạng không ổn định….
Với trường hợp này, chị em có thể điều trị bằng các nguyên liệu:
- Sinh địa;
- Hoàng cầm;
- Xích thược;
- Bạch môn đông;
- Thạch hộc;
- Đan bì;
- Bạch linh.
Các vị thuốc này đem sắc vào dùng trong khoảng 1 tuần.
Liên hệ Bác sĩ Nguyễn Kiếm, chuyên khoa Y Học Cổ Truyền để được tư vấn liều lượng thuốc cụ thể.
Bài 2: Chữa rối loạn kinh nguyệt do hư nhiệt
Với bài thuốc Đông y chữa trị rối loạn kinh nguyệt này có tác dụng ổn định khí huyết. Ở thể bệnh này, chị em thường có biểu hiện:
- Kinh nguyệt sớm;
- Máu kinh ít;
- Màu đỏ tươi hoặc hồng, đỏ nhạt;
- Không vón cục;
- Các triệu chứng khác gồm: khó ngủ, miệng khô đỏ, bồn chồn….
Sử dụng bài thuốc với các vị thuốc như:
- Sinh địa;
- A giao;
- Huyền sâm;
- Bạch thược;
- Địa cốt bì;
- Mạch môn.
Thuốc được sắc uống trong vòng 5 -10 ngày trước kỳ kinh. Mỗi ngày dùng 1 thang thuốc.
Bài 3: Chữa rối loạn kinh nguyệt do khí hư
Khí hư trong Đông y biểu hiện bằng tình trạng:
- Kinh nguyệt đến sớm;
- Máu kinh nhạt;
- Máu loãng;
- Triệu chứng khác gồm: người mệt mỏi, tinh thần uê oải, ăn không ngon, tim đập nhanh, luôn cảm thấy căng thẳng.
Bài thuốc trị kinh nguyệt rối loạn do khí hư gồm các vị thuốc như:
- Đẳng sâm;
- Hoàng kỳ;
- Bạch truật;
- Thăng ma ;
- Đương quy;
- Sài hồ;
- Chích thảo;
- Trần bì.
Sấc uống từ 5-10 ngày. Để đạt hiệu quả có thể kết hợp châm cứu các huyệt đạo
Bài 4: Chữa rối loạn kinh nguyệt do hư hàn
Thể hư hàn khiến cho máu huyết ứ trệ, kinh nguyệt ít, máu kinh có màu đen, loãng. Biểu hiện đặc trưng khác đó là:
- Bàn tay bàn chân lạnh
- Đau bụng
- Da nhợt
- Môi trắng bệch
Bài thuốc này có công dụng giúp lưu thông máu huyết, cải thiện tình trạng rối loạn kinh nguyệt. Các vị thuốc gồm:
- Thục địa
- Xuyên khung
- Can khương
- Ngải cứu
- Xương hồ
- Đẳng sâm
- Hà thủ ô
Đem sắc uống khoảng 5-10 ngày để thấy hiệu quả
Bài 5: chữa rối loạn kinh nguyệt do huyết ứ
Huyết ứ thường gặp ở phụ nữ sau khi sinh. Tình trạng máu huyết ứ trệ bên trong không đẩy được ra. Điều này khiến cho kỳ kinh nguyệt bị rối loạn, Biểu hiện bằng tình trạng:
- Kinh nguyệt màu đen đặc.
- Kinh nguyệt vón cục.
- Biểu hiện khác gồm: chướng bụng, táo bón, nước tiểu vàng,…
Các vị thuốc gồm:
- Sinh địa;
- Xuyên khung;
- Kê huyết đằng;
- Ích mẫu;
- Đào nhân;
- Uất kim.
Sắc uống từ 5-10 ngày. Nếu huyết ứ để lâu có thể gây ra nhiều bệnh phụ khoa nguy hiểm khác.
Bài 6: chữa rối loạn kinh nguyệt do huyết hư
Huyết hư biểu hiện ở tình trạng:
- Cơ thể xanh xao, nhợt nhạt;
- Mắt đỏ;
- Hoa mắt chóng mặt;
- Da khô;
- Kinh nguyệt ít;
- Kinh thưa.
Thường gặp ở chị em có thể trạng yếu, người từng bị sảy thai hoặc đã từng nạo phá thai. Các vị thuốc gồm:
- Thục địa;
- Long nhãn;
- Xuyên khung;
- Tần bì;
- Đan sâm;
- Hà thủ ô;
- Ích mẫu;
- Kỷ tử.
Sắc uống trong vòng 5-10 ngày
Bài 7: Cách chữa rối loạn kinh nguyệt do khí uất
Khí uất khiến kinh nguyệt bị rối loạn. Biểu hiện cụ thể là:
- Kỳ kinh đến sớm hoặc muộn bất thường;
- Máu kinh ít màu đỏ;
- Kinh vón cục;
- Mặt mày xanh xao;
- Đau bụng kinh;
- Miệng khô;
- Nóng trong.
Các vị thuốc cần chuẩn bị gồm:
- Sài hồ;
- Bạch truật;
- Phục linh;
- Gừng tươi;
- Bạc hà;
- Trần bì;
- Đương quy;
- Cam thảo;
- Bạch thược.
Đem sắc uống từ 7-10 ngày
Những bài thuốc điều trị rối loạn kinh nguyệt này chị em có thể tham khảo. Nếu có ý định thực hiện hãy đến gặp các bác sĩ đông y để được tư vấn cụ thể hơn.
Trên đây là toàn bộ các thông tin về cách chữa trị rối loạn kinh nguyệt mà chị em nên nắm được. Việc áp dụng cách điều trị rối loạn kinh nguyệt nào, áp dụng ra sao,..chị em cần tham vấn bởi các bác sĩ, không nên cố tự tìm cách chữa trị nếu như không muốn tình trạng trở nên tồi tệ hơn. Các bác sĩ đang trực tuyến, bạn có thể đặt câu hỏi của mình tại đây.
Tham khảo từ nhiều nguồn !
