KINH NGUYỆT BẤT THƯỜNG? NGUYÊN NHÂN, DẤU HIỆU VÀ CÁCH XỬ LÝ
Kinh nguyệt không chỉ là một chu kỳ sinh lý. Đó là “bản báo cáo sức khỏe” hàng tháng của cơ thể nữ giới. Khi kinh nguyệt bất thường, cơ thể đang cố gắng nói với bạn rằng: có điều gì đó không ổn.
Vấn đề là nhiều người bỏ qua, chịu đựng hoặc tự trấn an rằng “chắc rồi cũng hết”. Thực tế, không ít trường hợp bệnh lý phụ khoa bắt đầu từ những rối loạn kinh nguyệt rất nhỏ.
Mục lục:
Thế nào là kinh nguyệt bình thường?
Một chu kỳ kinh nguyệt được xem là bình thường khi đáp ứng các tiêu chí sau:
- Chu kỳ đều, dao động khoảng 28–32 ngày
- Thời gian hành kinh 3–7 ngày
- Lượng máu vừa phải, không quá ít, không quá nhiều
- Máu kinh có màu đỏ sẫm, không vón cục lớn, không mùi lạ
- Ít đau hoặc chỉ đau nhẹ trong 1–2 ngày đầu
Chỉ cần một trong các yếu tố trên bị phá vỡ, bạn đã có thể đang đối mặt với tình trạng kinh nguyệt bất thường.
Các dạng kinh nguyệt bất thường thường gặp
Kinh nguyệt không đều
- Chu kỳ lúc sớm, lúc muộn; có tháng đến 2 lần, có tháng lại “mất tích”. Đây là dấu hiệu phổ biến của rối loạn nội tiết hoặc buồng trứng hoạt động không ổn định.
Rong kinh, rong huyết
- Kinh kéo dài trên 7 ngày, lượng máu ra nhiều, thậm chí chảy máu ngoài chu kỳ. Tình trạng này dễ gây thiếu máu, mệt mỏi kéo dài và không nên chủ quan.
Kinh nguyệt quá ít hoặc vô kinh
- Máu kinh ra rất ít, chỉ lấm tấm vài ngày, hoặc nhiều tháng không có kinh. Đây có thể là biểu hiện của suy giảm chức năng buồng trứng hoặc rối loạn hormone nghiêm trọng.
Đau bụng kinh dữ dội
- Đau quặn, đau lan xuống lưng, buồn nôn, choáng váng. Nếu cơn đau ảnh hưởng sinh hoạt hàng ngày, đó không còn là đau sinh lý thông thường.
Máu kinh có màu và mùi bất thường
- Máu quá sẫm, đen, vón cục lớn hoặc có mùi hôi tanh có thể liên quan đến viêm nhiễm phụ khoa.
Nguyên nhân khiến kinh nguyệt trở nên bất thường
Kinh nguyệt chịu tác động từ nhiều yếu tố, trong đó phổ biến nhất là:
- Rối loạn nội tiết tố do căng thẳng, thức khuya, giảm cân đột ngột
- Viêm nhiễm phụ khoa: viêm âm đạo, viêm cổ tử cung, viêm nội mạc tử cung
- Bệnh lý phụ khoa: u xơ tử cung, polyp tử cung, buồng trứng đa nang
- Tác dụng phụ của thuốc: thuốc tránh thai, thuốc nội tiết
- Thay đổi sinh lý: tuổi dậy thì, sau sinh, tiền mãn kinh
Điểm chung là: càng để lâu, rủi ro càng cao.
Kinh nguyệt bất thường có nguy hiểm không?
Câu trả lời là: có thể rất nguy hiểm nếu kéo dài mà không được kiểm soát. Kinh nguyệt bất thường không chỉ gây phiền toái trong sinh hoạt hàng ngày mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro về sức khỏe phụ nữ. Cụ thể:
Ảnh hưởng đến khả năng sinh sản
- Kinh nguyệt không đều, rong kinh hoặc vô kinh lâu ngày có thể làm rối loạn quá trình rụng trứng, giảm tỷ lệ thụ thai. Phụ nữ muốn mang thai nhưng bỏ qua tình trạng này dễ phải đối mặt với khó khăn trong sinh sản.
Tăng nguy cơ viêm nhiễm phụ khoa
- Chu kỳ kinh không ổn định làm môi trường âm đạo dễ bị vi khuẩn hoặc nấm xâm nhập. Hậu quả là viêm âm đạo, viêm cổ tử cung, hoặc viêm nội mạc tử cung có thể tái phát nhiều lần, khó điều trị triệt để nếu không phát hiện sớm.
Che giấu các bệnh lý phụ khoa nghiêm trọng
- Kinh nguyệt bất thường đôi khi là dấu hiệu sớm của các bệnh lý như: u xơ tử cung, polyp tử cung, lạc nội mạc tử cung hoặc hội chứng buồng trứng đa nang.
- Nếu không thăm khám kịp thời, bệnh có thể tiến triển, gây đau kéo dài, xuất huyết nặng, hoặc ảnh hưởng đến chức năng sinh sản.
Điểm quan trọng: triệu chứng kinh nguyệt bất thường có thể không nghiêm trọng lúc đầu, nhưng sự chủ quan và chậm trễ trong thăm khám chính là nguy cơ lớn nhất. Phát hiện sớm giúp bác sĩ điều trị đúng hướng, tránh biến chứng lâu dài và bảo vệ sức khỏe sinh sản.
Khi nào cần đi khám bác sĩ?
Bạn nên chủ động kiểm tra sức khỏe phụ khoa khi gặp các dấu hiệu sau:
- Kinh nguyệt rối loạn kéo dài trên 2–3 chu kỳ
- Ra máu bất thường ngoài kỳ kinh
- Đau bụng kinh dữ dội, ngày càng tăng
- Cơ thể mệt mỏi, chóng mặt, da xanh xao
- Có mùi hôi, ngứa rát vùng kín kèm rối loạn kinh
Khám sớm giúp phát hiện đúng nguyên nhân và điều trị kịp thời, tránh biến chứng về sau.
Điều trị kinh nguyệt bất thường
Vậy khi ra kinh nguyệt bất thường nên làm gì để sớm ổn định chu kỳ kinh nguyệt. Dưới đây là giải pháp dành cho chị em:
Nếu kinh nguyệt bất thường là hiện tượng sinh lý tự nhiên do tuổi tác thì không cần điều trị, mà chỉ cần theo dõi và có chế độ sinh hoạt hợp lý.
- Có chế độ dinh dưỡng hợp lý: ăn uống đa dạng thực phẩm để bổ sung đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu cho cơ thể.
- Uống đủ 2l nước mỗi ngày; hạn chế uống rượu, bia, nước có gas;
- Luyện tập thể dục hàng ngày để khí huyết lưu thông;
- Không thức khuya, giữ tâm lý thoải mái, tránh căng thẳng stress.
Còn nếu kinh nguyệt bất thường bắt nguồn từ bệnh lý thì bạn nên đi khám sớm nhất để được điều trị tránh để bệnh phát triển nặng gây biến chứng nguy hiểm.
Kinh nguyệt bất thường không phải chuyện “đến rồi đi”. Đó là dấu hiệu cảnh báo sớm về sức khỏe sinh sản và nội tiết của nữ giới. Lắng nghe chu kỳ kinh nguyệt cũng chính là lắng nghe cơ thể mình.
Chủ động quan tâm, kiểm tra đúng lúc và điều chỉnh kịp thời sẽ giúp bạn bảo vệ sức khỏe lâu dài – thay vì trả giá bằng sự chủ quan hôm nay.
